/SN: Należy stosować prokonstytucyjną wykładnię norm ustawowych

SN: Należy stosować prokonstytucyjną wykładnię norm ustawowych

Ważna interpretacja Konstytucji, mająca znaczenie również dla relacji Konstytucja-ordynacja wyborcza, została zawarta w uzasadnieniu postanowienia SN z 9 listopada 2011 r.w/s wygaśnięcia mandatów posłów

(publikacja: http://www.sn.pl/orzecznictwo/uzasadnienia/ipusisp/III-SW-168-169_11.pdf):

 

„5. Sąd Najwyższy zważył, że rozumienie (wykładnia) art. 103 Konstytucji nie może być dokonywane poprzez treść norm ustawowych. Odwrotnie, należy stosować prokonstytucyjną wykładnię norm ustawowych. Dotyczy to zwłaszcza art. 65a ustawy o prokuraturze, na który powołują się wnoszący odwołania. (…)”

 

W związku z interpretacją art. 96 ust. 2 Konstytucji (zasady wyborów do sejmu) oznacza to, że zasady te nie mogą być rozumiane poprzez treść przepisów ordynacji. Przeciwnie, ustawę (ordynację) należy wykładać mając na uwadze Konstytucję.

 

Powyższa konkluzja znajduje również potwierdzenie w innych przepisach Konstytucji:

 

Art. 8 ust. 2 „Przepisy Konstytucji stosuje się bezpośrednio, chyba że Konstytucja stanowi inaczej” Przepis ten nie daje podstaw do nadawania zasadom konstytucyjnym znaczenia nie wyrażonego w tej Konstytucji.

 

Art. 100 ust. 3 „Zasady i tryb zgłaszania kandydatów i przeprowadzania wyborów oraz warunki ważności wyborów określa ustawa” – tryb rozdziału mandatów (obecnie w art. 232 Kodeksu wyborczego) nie wynikający z Konstytucji jest przekroczeniem delegacji konstytucyjnej i powinien być wyeliminowany.

 

Na tle powyższego postanowienia SN, i wyżej przytoczonych pozostałych przepisów Konstytucji, dochodzimy do konkluzji, że jeśli wybory wg ordynacji nie są „proporcjonalne”, a nie są, to jej zmiana, np., w kierunku jednomandatowych okręgów wyborczych, nie wymaga zmiany Konstytucji.

About Paweł Kawarski

prawnik, działacz Obywatelskiego Ruchu na rzecz JOW od 2003 r., członek Stowarzyszenia na rzecz Zmiany Systemu Wyborczego "Jednomandatowe Okręgi Wyborcze", ekspert Fundacji im. Jamesa Madisona